Różnice pomiędzy tłumaczeniami ustnymi a pisemnymi

Niewiele osób zdaje sobie sprawę, że dokonywanie tłumaczeń, nawet z tego samego języka, np. niemieckiego, znacznie różni się w zależności od sposobu w jaki tłumaczenie jest wykonywane. Tłumaczenia ustne i pisemne, wymagają zupełnie różnych umiejętności tłumacza. Przyjrzyjmy się najpierw tłumaczeniom ustnym. Występuje wiele rodzajów przekładów ustnych, my skupimy się na dwóch najpopularniejszych, czyli tłumaczeniu symultanicznym (równoczesnym) oraz konsekutywnym czyli następczym. Tłumaczenia symultaniczne są najczęściej wykorzystywane przy konferencjach i polegają na tym, że siedzący w kabinie tłumacz słyszy w słuchawkach głos prelegenta i na bieżąco, przez mikrofon, tłumaczy usłyszany komunikat słuchaczom. Wymagane od tłumacza symultanicznego są między innymi wysoka odporność na stres, bardzo dobra podzielność uwagi, koncentracja, refleks oraz nienaganna dykcja. Tłumaczenie symultaniczne z niemieckiego na polski jest o tyle trudne, że w niemieckim czasownik znajduje się na końcu zdania, przez co tłumacz musi albo czekając na czasownik zapamiętać całe zdanie, lub domyślić się i dopowiedzieć je z kontekstu. Tłumaczenie konsekutywne opierają się na tym, że tłumacz słucha wypowiedzi prelegenta i za pomocą wyuczonych sposób sporządza notatki, kumulujące w sobie najważniejsze treści. Nie chodzi o dosłowne tłumaczenie całej wypowiedzi zdanie po zdaniu, (choć takie tłumaczenia ustne też występują i noszą nazwę tłumaczeń liaison), lecz o przekazanie kwintesencji komunikatu oraz najważniejszych informacji. Ten rodzaj tłumaczenia wymaga umiejętnego wychwytywania najistotniejszych kwestii, dobrej pamięci i wypracowanego sposobu notowania, pozwalającego na jak najdokładniejsze oddanie esencji wypowiedzi. Z kolei tłumaczenia pisemne, oprócz szczegółowej wiedzy dotyczącej poprawnej redakcji i korekty tekstu, wymagają od tłumacza również dbałości o szczegóły, spostrzegawczości i samokrytycyzmu. Te cechy pozwalają na wzięcie pod uwagę kontekstu kulturowego, odpowiednie dopasowanie idiomów, ale też udoskonalenie sztuki dobrego pisania. Tłumaczenia pisemne i ustne, na tyle różnią się formą i wymaganymi umiejętnościami, że w praktyce tłumacz pisemny i ustny, to dwa różne zawody, uwarunkowane różnymi predyspozycjami oraz odmiennymi ścieżkami kształcenia.

Posted in tłumaczenia pisemne | Komentowanie nie jest możliwe

Pomoce dla tłumaczy języka niemieckiego

W dzisiejszych czasach, nauka i technologia są tak dalece rozwinięte, że osoba zajmująca się zawodowo tłumaczeniami, ma możliwość skorzystania z wielu rozwiązań technicznych i oświatowych, a wszystko po to, by poprawić jakość tłumaczeń i efektywność pracy. Na rynku ciągle pojawia się wiele nowych, regularnie aktualizowanych i wzbogacanych o nowe dane słowników, leksykonów, wykazów słów i glosariuszy. Glosariusze to słowniki terminologiczne, zawierające skomplikowane terminy z danej dziedziny w języku niemieckim i ich polskie odpowiedniki. Stały dostęp do Internetu, pozwala w dzisiejszych czasach na przeszukanie zasobów wirtualnych pod kątem interesujących nas słów, jak i umożliwia uczestnictwo na listach i platformach dyskusyjnych, dzięki czemu tłumacz może konsultować się z innymi tłumaczami jak i grupą ekspertów. Oprócz dość kontrowersyjnego tłumaczenia maszynowego, w którym proces tłumaczenia jest wykonywany całkowicie przez program komputerowy oparty na automatycznych algorytmach, jedną z najnowszych metod jest CAT (z ang. computer- assisted translation)- tłumaczenie przy użyciu komputera. To pojęcie odnosi się do mniej lub bardziej zaawansowanych narzędzi wspomagających pracę tłumacza. Do prostszych funkcji należą sprawdzanie gramatyki i pisowni oraz elektroniczne słowniki, jednak to nie wszystko co może zaoferować CAT. Wyjątkowo przydatnym narzędziem jest możliwość wyszukiwania całych tekstów, które pozwalają na przeszukanie przetłumaczonych już tekstów lub też dokumentów do których tłumaczenie się odnosi. Bardziej skomplikowanym, lecz równie pomocnym narzędziem jest wyszukiwarka tłumaczeniowa, która we wcześniej wykonanych już tłumaczeniach wyszukuje najbardziej zbliżone do tekstu źródłowego fragmenty, wyrażenia a nawet całe akapity. Wymyślono również oprogramowanie do zarządzania pamięcią tłumaczeniową, które przechowują zarówno wcześniej tłumaczone teksty, jak i same tłumaczenia. Dzięki takim programom, jeśli tłumacz tłumaczy tekst, który przypomina to co już jest w bazie danych, oprogramowanie wyświetla proponowany podobny fragment tekstu do ponownego wykorzystania. To znacznie ułatwia pracę tłumacza i zdecydowanie skraca czas tłumaczenia.

Posted in język niemiecki, zawodowo | Komentowanie nie jest możliwe

Znaczenie tłumaczy języka niemieckiego we współczesnym świecie

Wraz z rozwojem współczesnej gospodarki i technologii oraz coraz większego zacieśniania więzi politycznych, rola tłumaczy wzrasta z każdym dniem. Wielu z nas zapomina, że to jeden z najstarszych istniejących zawodów świata. Jeszcze na długo przed powstaniem i upowszechnieniem się pisma, tłumacze byli bardzo cenionymi osobami. To oni byli są i będą pomostami w komunikacji międzyludzkiej i międzykulturowej. Ich wiedza oraz umiejętności są niezbędne we właściwie wszystkich dziedzinach. Wiele osób kończących germanistykę, czyli filologię niemiecką zastanawia się nad swoją ścieżką kariery. Część z nich na pewno wyspecjalizuje się w pedagogice, ale ciągły, niesłabnący popyt na pracę tłumaczy sprawi, że przyszli germaniści łatwo znajdą pracę w wielu firmach czy instytucjach. Najwięcej tłumaczy języka niemieckiego zatrudnianych jest w organizacjach międzynarodowych takich jak ONZ, Unia Europejska czy NATO. Dzięki ich niezastąpionym wysiłkom, wysokiej kompetencji językowej oraz umiejętności szybkiego tłumaczenia symultanicznego są niezastąpieni w dzisiejszym świecie. Zdaje sobie z tego sprawę każdy, kto kiedykolwiek próbował przetłumaczyć tekst za pomocą słowników lub co gorsze, internetowych translatorów. Tłumaczenia to jedna z nielicznych już dziedzin, w której technologia może jedynie wspomóc pracę człowieka, lecz nie uda jej się go zastąpić. Ich ciężka praca oraz nieustanny wysiłek w rozwoju kształcenia zostały docenione. Niedawno, bo 30 września celebrowaliśmy Międzynarodowy Dzień Tłumacza. Przypada to na obchodzone tego dnia w kościele katolickim wspomnienie św. Hieronima- patrona wszystkich tłumaczy. Ta data pozwala nam na poświęcenie chwili uwagi tej szczególnej profesji, która zwłaszcza w ostatnich latach, zaczęła być postrzegana, jako niezbędna w zapewnieniu skutecznej komunikacji.

Posted in język niemiecki | Komentowanie nie jest możliwe

Zwyczaje i kultura Niemiec

Chociaż historia stosunków z naszym zachodnim sąsiadem jest nie tylko skomplikowana, ale i nie jawi się w zbyt różowych barwach, to postępująca integracja europejska, oraz otwartość nowych pokoleń sprawia, że nasze kraje coraz częściej zapominają o dawnych dziejach i wspólnie patrzą w przyszłość. Znajomość języków, choćby najlepsza, nie wystarcza jednak do sprawnego tłumaczenia z polskiego na niemiecki czy na odwrót. Bardzo cenna jest też umiejętność odnalezienia i zrozumienia właściwego kontekstu wypowiedzi czy też pisma. Szczególnie, że kultura niemiecka jest bardzo bogata i obfituje w liczne tradycje. Najbardziej chyba znanym zwyczajem zapoczątkowanym w Niemczech jest ubieranie choinki. To właśnie w protestanckiej Alzacji narodził się rytuał ozdabiania choinki dekoracjami zrobionymi z papieru i owoców. Elementem łączącym Polaków i Niemców to zdecydowanie miłość do piwa. Legendarny już, coroczny festiwal piwoszy w Monachium, Oktoberfest, który odwiedza nawet 6 milionów osób. To jeden z licznych przykładów tego, że Niemcy lubią i potrafią się bawić. Choć na co dzień sprawiają wrażenie poważnych i sztywnych, to okres karnawału, który w Westfalii rozpoczyna się już 11 listopada i trwa do Środy Popielcowej, nazywany jest przez niektórych piątą porą roku. W Rosenmontag, czyli tzw. zapustny poniedziałek, ulice zapełniają się rozbawionymi i roztańczonymi tłumami i organizowane są niezliczone imprezy, bale i festyny. Niemcy są też niedoścignionymi słowotwórcami. Ze względu na specyfikę języka, niemieckie jednowyrazowe określenia potrafią składać się nawet ze zbitki kilku słów dając razem kilkadziesiąt liter. Takie słowo jak Das Eisenbahnknotenpunkthinundherschrieberhauschen, będzie wyzwaniem dla każdego próbującego przetłumaczyć je na polski. A oznacza ono tylko budkę dróżnika. Prawda, że skomplikowane? Kultura Niemiec, wliczając w to również języki i dialekty, jest bardzo bogata i warto lepiej ją poznać, by potrafić zrozumieć naszych sąsiadów zza Odry.

Posted in Niemcy | Komentowanie nie jest możliwe

Dialekty i gwary niemieckie

„Deutsche Sprache, schwere Sprache”- niemiecki język, trudny język. Tak brzmi jedno z germańskich przysłów. Ogromna popularność tego języka w polskich szkołach oraz na kursach językowych przeczy temu powiedzeniu. Język niemiecki, w rankingu najczęściej używanych języków świata zajmuje aż 10 miejsce. Można to uznać za niezły rezultat, ale bardziej imponującym wynikiem jest przeogromna, bo licząca ponad 50, liczba gwar i dialektów wchodzących w skład grupy języków zachodniogermańskich, dla uproszczenia nazywanych językami niemieckimi. Brzmi skomplikowanie, ale patrząc na to z uwzględnieniem zmian historycznych oraz uwarunkowań geograficznych, ogromne zróżnicowanie w dialektach mieszkańców poszczególnych regionów staje się całkiem jasno wytłumaczalne. Zwłaszcza, jeśli przypomnimy sobie, że dawno temu na znacznym obszarze kontynentu europejskiego niemiecki był lingua franca. Oznacza to, że był to język powszechnie używany w komunikacji, tak jak kiedyś francuski czy obecnie angielski. To również miało ogromny wpływ na obecną powszechność i różnorodność języków niemieckich. W piśmie znaczna większość Niemców posługuje się tą odmianą języka, którą my dobrze znamy, tzw. Hochdeutsch. Jest to zestandaryzowany język niemiecki, oparty na Biblii Marcina Lutra. Niemniej jednak akcenty czy dialekty mówione w różnych regionach znacznie różnią się od siebie i mogą sprawić dużo kłopotu samym Niemcom, a co dopiero obcokrajowcom. Najczęściej omawianym w literaturze dialektem jest bawarski. Szacuje się, że tym dialektem posługuje się nawet 12 milionów ludzi, a na obszarach przez nich zamieszkałych dochodzi do zjawiska zwanego dyglosją. Zachodzi ona wtedy, gdy wersja literacka, pisana danego języka, znacznie odbiega od wersji potocznej, mówionej. Choć dzieci uczą się w szkole Hochdeutscha i większość z nich pisze w standardowym języku niemieckim, ich mowa jest tak różna od zwykłego niemieckiego, że Niemcy z innych regionów kraju, po prostu ich nie rozumieją. Równie niezrozumiałym dla przeciętnego Niemca dialektem, jest alemański, którym posługuje się ok. 10 milionów ludzi, głównie Szwajcarzy, ale i mieszkańcy niemieckich regionów takich jak Szwabia czy Badenia-Wirtembergia. Godnym podziwu jest fakt, iż te jakże różne dialekty i gwary niemieckie są nadal w użyciu, co w dzisiejszych czasach świadczy o przywiązaniu i szacunku do tradycji.

Posted in język niemiecki | Komentowanie nie jest możliwe

O języku niemieckim słów kilka

Świat stał się jedną, wielką globalną wioską. Nie sposób już ograniczać się do jednego kraju. Dotyczy to wszystkich aspektów naszego życia, pracy, interesów, podróży czy nawet kontaktów towarzyskich. Języków obcych warto się uczyć, ale nie każdy dysponuje na tyle dobrymi predyspozycjami, by zgłębić tajniki jednej mowy, a co tu mówić o poliglotyzmie. Bardzo duża część uczniów szkół ma w swoim planie zajęć niemiecki, bardzo popularne są też różnego rodzaju kursy językowe pozwalające na szlifowanie umiejętności lingwistycznych na rozmaitych poziomach zaawansowania. Niemniej jednak, znajomość, nawet bardzo dobra, niemieckiego, często  może nie wystarczyć do dokonywania trudniejszych tłumaczeń. W całej Europie, po niemiecku mówią mieszkańcy Niemiec, Austrii, ale jest on językiem urzędowym również w Belgii, Szwajcarii, Luksemburgu oraz Liechtensteinie. Co ciekawe, jest on językiem pomocniczym nawet w Polsce, używa się go aż w 22 gminach województwa opolskiego. Niemiecki, jest językiem ojczystym dla ponad 105 milionów ludzi i szacuje się, że włada nim nawet dla 18 milionów osób, dla których jest językiem obcym, a 10% wszystkich książek na świecie napisanych jest po niemiecku. Te dane mówią nam jak wielkie musi być zapotrzebowanie na wykwalifikowanych tłumaczy tego języka. Niemiecki, to język z zachodniej grupy języków germańskich. Obfituje on w wiele odmian, gwar i dialektów regionalnych, co często utrudnia porozumiewanie się osobom, których umiejętności nie wykraczają poza szkolne wymagania. Warto wtedy skorzystać z osób, które zawodowo zajmują się tłumaczeniami ustnymi. Ich doświadczenie, obszerna wiedza, i oczywiście znakomita znajomość języka niemieckiego, pomoże w każdej sytuacji i pozwoli uniknąć nieprzyjemnych nieporozumień, niedopowiedzeń. Dobry tłumacz, to taki, który wzbudza zaufanie oraz sprawia wrażenie kompetentnego.

Posted in język niemiecki | Komentowanie nie jest możliwe

Rozwój zawodowy tłumaczy języka niemieckiego

Właściwie każdy wykonywany przez nas zawód wymaga od nas stałego rozwoju. Jednakże w natłoku codziennych zajęć, bardzo często nie mamy już sił na to, by się dodatkowo kształcić. Są jednak profesje, w których rozwój jest niezbędny. By dokonywać tłumaczeń z języka niemieckiego, nie wystarczy go po prostu znać. Jest wielu znakomitych lingwistów lub też ludzi wychowanych dwujęzycznie w polsko-niemieckich rodzinach, którym brakuje umiejętności i predyspozycji pozwalających na to by odnieść sukces w tym specyficznym zawodzie. Ciągłe kształcenie poprzez kursy doszkalające, staże w krajach niemieckojęzycznych oraz regularne konferencje tłumaczy, grają kluczową rolę w rozwoju osób zajmujących się zawodowo tłumaczeniem. Jak każda inna używana współcześnie mowa, języki niemiecki i polski nieustannie ewoluują. Słowa zmieniają swoje znaczenie, a postęp technologiczny wymaga od nas tworzenia zupełnie nowych wyrazów, przez co stale należy wzbogacać swój zasób słownictwa. Pomoc w regularnym poszerzaniu swojej wiedzy oferują również wydawnictwa lingwistyczne, które nieustannie promują coraz to nowe pozycje bibliograficzne. Każdego roku powstają kolejne książki i czasopisma, mające na celu zaprezentować najnowsze rozwiązania problemu przekładów tekstów z polskiego na niemiecki oraz z niemieckiego na polski. Szeroka wiedza merytoryczna jest niezbędna. Naturalnie, kompetencje językowe przychodzą z czasem i zdobywanym doświadczeniem, często jednak zdarza się, że tłumacz potrzebuje skonsultować się z gronem ekspertów w celu wyjaśnienia wszelkich wątpliwości. Dlatego też, bardzo cenną cechą charakteru dobrego tłumacza języka niemieckiego, jest pokora oraz chęć skonfrontowania wszelkich niejasności z innymi germanistami. Wszystko po to, by zapewnić swoim usługobiorcom świadczenia najwyższej jakości.

Posted in zawodowo | Komentowanie nie jest możliwe